Ευλογιά προβάτων και αιγών

Ευλογιά προβάτων και αιγών

Η Ευλογιά είναι ένα μεταδοτικό ιογενές νόσημα των αιγοπροβάτων
, υποχρεωτικής δήλωσης, που οφείλεται στον ιό Capripoxvirus  και προκαλεί αλλοιώσεις στο δέρμα και τα εσωτερικά όργανα με τελικό αποτέλεσμα το θάνατο ή τη μείωση των αποδόσεων των ζώων. Ο ιός μπορεί να προσβάλλει τόσο τις αίγες όσο και τα πρόβατα. Ωστόσο, υπάρχουν διαφορετικά στελέχη, που μολύνουν τα δυο διαφορετικά είδη ζώων και γ’ αυτό δεν εκδηλώνουν οι αίγες το συγκεκριμένο νόσημα. Η νόσος είναι ενδημική  στην Κεντρική και τη Βόρεια Αφρική , τη Μέση Ανατολή, την Ινδία , την Κίνα , το Βιετνάμ και την κινεζική Ταϊπέι.

Είναι ιδιαίτερα σημαντικό νόσημα λόγω των οικονομικών απωλειών που προκύπτουν από τη μειωμένη παραγωγή γάλακτος, την  υποβάθμιση της ποιότητας των δερμάτων και του μαλλιού , και άλλες απώλειες στην παραγωγή. Επιπλέον,  μπορεί να περιοριστεί το εμπόριο και η ανάπτυξη της εντατικής κτηνοτροφίας . Νέες φυλές προβάτων ή αιγών δεν μπορούν να  εξαχθούν από  ενδημικές περιοχές. Πρέπει να τονιστεί, ότι δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο και δεν αποτελεί απειλή για τη δημόσια υγεία. Τα προϊόντα ζωικής προέλευσης (γάλα , κρέας  κλπ) είναι απολύτως ασφαλή, εφόσον υφίστανται την συνηθισμένη θερμική επεξεργασία (παστερίωση, βρασμό, καλό ψήσιμο κλπ).

Η μετάδοση πραγματοποιείται με την εισπνοή μικροσταγονιδίων και μολυσμένης σκόνης. Καθώς επίσης από την επαφή με άρρωστα ζώα ή αντικείμενα (λύσεις συνέχειας δέρματος) και έντομα (Stomoxys calcitrans). Ο ιός μπορεί να επιβιώσει στο περιβάλλον ακόμα και 6 μήνες.

H νόσος χαρακτηρίζεται από πυρετό και εξανθήματα στο δέρμα και τους βλεννογόνους, γενική κατάπτωση και βλεννοπυώδες ρινικό έκκριμα. Η κάθε  δερματική αλλοίωση είναι σαφώς περιγραμμένη και περνά από τα στάδια της κηλίδας, της βλατίδας, της φυσαλλίδας και της φλύκταινας ,που εντοπίζονται στις παρειές, γύρω από τα μάτια, τα αυτιά και τα ρουθούνια, καθώς και στις περιοχές που δεν έχει τρίχωμα ή μαλλί (περιοχή μαστού, περίνεο, εσωτερική επιφάνεια των άκρων, τράχηλος, στήθος). Στη συνέχεια σχηματίζονται εφελκίδες. Ως επιπλοκή είναι  δυνατόν να παρατηρηθεί ανάπτυξη οζιδίων στους πνεύμονες, στους νεφρούς και σπανιότερα σε άλλα όργανα.

Η διάγνωση στηρίζεται στα χαρακτηριστικά συμπτώματα της νόσου και στα εργαστηριακά ευρήματα. Επιπλέον, μπορεί να βοηθήσει και η ιστοπαθολογική εξέταση. Η επιβεβαίωση γίνεται με PCR, ενώ βοηθούν και ορολογικές δοκιμές σε ειδικά εργαστήρια.

Θεραπεία για την νόσο δεν υπάρχει όπως και σε άλλες ιογενείς νόσους. Συστήνεται άμεση εκρίζωση της νόσου με τη σφαγή του ποιμνίου, την υγειονομική ταφή τους και την απαγόρευση διάθεσής τους στην κατανάλωση .Επιπλέον, επιβάλλεται να απολυμανθούν οι εγκαταστάσεις και τα οχήματα των εκτροφών , καθώς και η μη χρησιμοποίηση της για τουλάχιστον ένα μήνα.

Ως εκ τούτου, οι  κτηνοτρόφοι αλλά και όλοι οι εμπλεκόμενοι πρέπει να έχουν στα υπόψην τους ότι σημαντικότερη  όλων είναι η πρόληψη του νοσήματος και γι αυτό πρέπει να τηρούνται αυστηρά μέτρα βιοασφάλειας. Ακρογωνιαίος  λίθος  για την πρόληψη είναι το απολυμαντικό για τα οχήματα στην είσοδο κάθε εκτροφής , καθώς επίσης και για τους εργαζομένους , κτηνοτρόφους  που εισέρχονται καθάρισμα και απολύμανση υποδημάτων αλλά και ενδυμάτων.  Ωστόσο,  απαγορεύεται η εξαγωγή ζώντων ζώων, ζωοτροφών, υλικών και κάθε μέσου που θα μπορούσε να μεταφέρει τον ιό της ευλογιάς.  Κάθε επίσκεψη σε εκτροφές αιγοπροβάτων εμπόρων (από Τουρκία ή Ελλάδα) ή προσώπων, που δεν έχουν καμία σχέση με την εκτροφή πρέπει να αποφεύγεται. Τα αιγοπρόβατα στις ζώνες προστασίας πρέπει να παραμείνουν κλειστά μέσα στις σταβλικές εγκαταστάσεις μέχρι νεωτέρας.  Σε περίπτωση που διαπιστωθούν  παραβάσεις, στους παραβάτες επιβάλλονται  διοικητικές  κυρώσεις  (υψηλότατα χρηματικά πρόστιμα), καθώς και ποινικές διώξεις σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 285 του Ποινικού Κώδικα, από το οποίο προβλέπεται ποινή φυλάκισης από 6 μήνες έως και 3 χρόνια.